Home › Optie-woordenlijst

Optie-woordenlijst

Elke optieterm die je op OptionProfit tegenkomt, in begrijpelijke taal uitgelegd. De termen blijven in het gebruikelijke Engelse jargon; de uitleg is voor wie leert.

0DTE (zero days to expiration): Een optie op zijn expiratiedag — extreem gevoelig voor koers en tijd, en een snelle manier om de hele premie te winnen of te verliezen.
American-style option: Een optie die op elk moment tot expiratie kan worden uitgeoefend — de standaard voor aandelen- en ETF-opties.
Assignment: Wanneer een optieverkoper het contract moet nakomen — de aandelen leveren of kopen — omdat de koper heeft uitgeoefend.
Assignment risk / early assignment: De kans dat een geschreven optie vóór expiratie wordt toegewezen — het meest waarschijnlijk bij in-the-money calls rond een dividend.
At the money (ATM): Een optie waarvan de strike gelijk is aan (of vlak bij) de huidige koers.
Bear put spread: Een put kopen en een put met lagere strike schrijven — een gematigd dalende debit-trade met gedefinieerd risico.
Bid-ask spread: Het verschil tussen de hoogste prijs die kopers bieden en de laagste die verkopers vragen — een krappe spread betekent een liquide, goedkoper te verhandelen optie.
Black-Scholes model: De klassieke formule om een optie te prijzen op basis van koers, strike, tijd, rente en volatiliteit — de basis voor de Grieken.
Box spread: Een vier-leg-combinatie van een bull call spread en een bear put spread die een vaste waarde vastlegt — vooral gebruikt als cash-achtige financieringstrade.
Break-even: De koers waarbij een trade op expiratie niets wint en niets verliest.
Bull call spread: Een call kopen en een call met hogere strike schrijven — een gematigd stijgende debit-trade met gedefinieerd risico.
Butterfly spread: Een drie-strike-strategie met gedefinieerd risico die het meest uitbetaalt als het aandeel precies op de middelste strike eindigt.
Buying power reduction: Het deel van je rekening dat een trade als onderpand vastzet — hoeveel een broker apart zet zolang een positie openstaat.
Calendar spread: Een kortlopende optie schrijven en een langerlopende op dezelfde strike kopen — een weddenschap op tijdverlies en stabiele koersen.
Call: Een optie die de koper het recht geeft 100 aandelen tegen de strike te kopen vóór expiratie — hij wordt meer waard als het aandeel stijgt.
Cash settlement: Een optie in contanten afwikkelen in plaats van aandelen te leveren — standaard voor indexopties zoals SPX.
Cash-secured put: Een put schrijven terwijl je genoeg cash aanhoudt om de aandelen te kopen bij toewijzing — betaald worden om te wachten met een aandeel kopen.
Collar: Aandelen aanhouden en tegelijk een protective put kopen en een covered call schrijven — de call betaalt de put, wat zowel neer- als opwaartse kant begrenst.
Contract multiplier: Eén aandelenoptiecontract beheerst 100 aandelen, dus een premie van $2,00 kost $200 — vermenigvuldig de genoteerde prijs altijd met 100.
Covered call: Een call schrijven tegen 100 aandelen die je al bezit om premie te innen — inkomen in ruil voor een begrensde opwaartse kant.
Credit spread: Een spread die je opent voor een netto credit — je ontvangt vooraf premie en wil dat de opties waardeloos aflopen.
Debit spread: Een spread die je opent voor een netto debit — je betaalt vooraf premie en wint als het aandeel jouw kant op beweegt.
Debit vs credit: Een debit-trade kost geld om te openen (je betaalt netto premie); een credit-trade betaalt je vooraf (je ontvangt netto premie).
Deep in the money: Een optie waarvan de strike ver in-the-money staat, zodat hij vooral intrinsieke waarde is en zich bijna als het aandeel zelf gedraagt.
Delta: Hoeveel de optieprijs beweegt bij een beweging van $1 in het aandeel; ook een ruwe maat voor de kans om in-the-money te eindigen.
Diagonal spread: Een calendar spread met zowel verschillende strikes als expiraties — deels een gerichte, deels een tijdverlies-weddenschap.
European-style option: Een optie die alleen op expiratie kan worden uitgeoefend — gebruikelijk bij indexopties, die ook meestal cash-settled zijn.
Ex-dividend date: De peildatum om een aandeel te bezitten en het volgende dividend te ontvangen — een cruciale datum voor het risico op vervroegde toewijzing bij in-the-money geschreven calls.
Exercise: Het recht van een optie gebruiken — de 100 aandelen kopen (call) of verkopen (put) tegen de strike.
Expected move: De omvang van de beweging die de optiemarkt vóór een gebeurtenis inprijst, uit de impliciete volatiliteit — ruwweg de prijs van de at-the-money straddle.
Expiration: De datum waarop de optie eindigt; daarna wordt het contract in-the-money afgewikkeld of loopt het waardeloos af.
Gamma: De snelheid waarmee delta zelf verandert naarmate het aandeel beweegt — hoge gamma betekent dat delta snel verschuift.
Hedge: Een positie om het risico van een andere te compenseren — bijvoorbeeld een put kopen om je aandelen te beschermen.
Historical volatility (HV): Hoeveel het aandeel in het verleden werkelijk bewoog, gemeten uit zijn koershistoriek — de tegenhanger van impliciete volatiliteit.
Implied volatility (IV): De volatiliteit die de markt in een optie prijst — hoe grote beweging ze verwacht; hoge IV maakt opties duur.
In the money (ITM): Een optie met intrinsieke waarde: een call met strike onder de koers, of een put met strike erboven.
Intrinsic value: Het deel van de optieprijs dat al "echt" is — hoe ver hij nu in-the-money staat.
Iron butterfly: Een short straddle met beschermende vleugels eromheen — een vier-leg-weddenschap met gedefinieerd risico op een aandeel dat dicht bij één strike blijft.
Iron condor: Een vier-leg-strategie met gedefinieerd risico die winst maakt als het aandeel binnen een bereik blijft — een weddenschap op weinig beweging.
IV crush: De scherpe daling van de impliciete volatiliteit vlak na een gebeurtenis zoals earnings — het kan de optieprijs kelderen, zelfs als het aandeel jouw kant op beweegt.
IV rank / IV percentile: Hoe hoog de impliciete volatiliteit van vandaag is ten opzichte van het afgelopen jaar — een manier om te beoordelen of opties nu goedkoop of duur zijn.
LEAPS: Langlopende opties — die met meer dan ongeveer een jaar tot expiratie, vaak gebruikt als goedkopere aandelenvervanger.
Leverage: Met een kleine premie een grote hoeveelheid aandelen beheersen — opties vergroten zowel winst als verlies.
Margin: Geleende koopkracht van je broker; vereist voor ongedekte opties, waar verliezen de premie kunnen overtreffen.
Market maker: Een firma die voortdurend bied- en laatprijzen afgeeft en zo de liquiditeit levert waarmee je op elk moment opties kunt verhandelen.
Max pain: De strike waarop de meeste optiepremie waardeloos afloopt, wat het grootste totale verlies voor optiekopers veroorzaakt.
Mid price: Het middelpunt tussen bied en laat — een eerlijke schatting van de optiewaarde en een goed startpunt voor een limietorder.
Moneyness: Waar de strike staat ten opzichte van de koers — in, at of out of the money.
Naked (uncovered) option: Een geschreven optie zonder compenserend aandeel of optie erachter — groot of onbeperkt risico, met het hoogste goedkeuringsniveau vereist.
Notional value: De totale waarde van de aandelen die een optie beheerst — de strike maal 100, niet de premie die je betaalt.
Open interest: Het aantal optiecontracten dat momenteel openstaat op een bepaalde strike — een maat voor hoeveel een contract gebruikt wordt.
Order types (to open / to close): Optieorders geven de bedoeling aan: buy-to-open en sell-to-open openen een positie; buy-to-close en sell-to-close sluiten er een.
Out of the money (OTM): Een optie zonder intrinsieke waarde — het is enkel tijdwaarde, en loopt waardeloos af als het aandeel niet genoeg beweegt.
Pin risk: De onzekerheid wanneer een aandeel op expiratie precies op je geschreven strike sluit — je wordt misschien wel of niet toegewezen, wat een onverwachte positie oplevert.
Poor man’s covered call (PMCC): Een deep in-the-money LEAPS-call als aandelenvervanger gebruiken en er kortlopende calls tegen schrijven — een covered call met minder kapitaal.
Premium: De prijs van de optie zelf — wat de koper betaalt en de verkoper ontvangt, genoteerd per aandeel (dus × 100 per contract).
Probability of profit (POP): De geschatte kans dat een trade winstgevend eindigt, afgeleid uit de impliciete volatiliteit en de break-evens.
Protective put: Een put kopen tegen aandelen die je bezit om een bodem onder de koers te leggen — verzekering tegen een betaalde premie.
Put: Een optie die de koper het recht geeft 100 aandelen tegen de strike te verkopen vóór expiratie — hij wordt meer waard als het aandeel daalt.
Put-call parity: De vaste relatie tussen een call, een put, het aandeel en de strike die de prijzen consistent houdt — verbreek ze en er is arbitrage.
Ratio spread: Een spread waarbij je meer opties schrijft dan koopt — hij int extra premie maar laat wat ongedekt risico over.
Rho: Hoeveel de optieprijs verandert wanneer de rente met één procentpunt beweegt — meestal de kleinste van de Grieken.
Rolling: Een optie sluiten en een vergelijkbare heropenen op een latere datum of andere strike — gebruikt om een trade te verlengen of risico te beheren.
Slippage: Het verschil tussen de prijs die je verwachtte en de prijs die je werkelijk kreeg — erger bij brede, illiquide optiespreads.
Spread: Een positie van twee of meer gecombineerde opties, meestal om zowel de kost als het risico te begrenzen.
Straddle: Een call en een put op dezelfde strike kopen (of verkopen) — een pure weddenschap op hoevéél het aandeel beweegt, in beide richtingen.
Strangle: Zoals een straddle maar met de call en put op verschillende out-of-the-money strikes — goedkoper, maar vergt een grotere beweging om uit te betalen.
Strike price: De vaste prijs waartegen een optie kan worden uitgeoefend — het referentiepunt waarrond een call of put uitbetaalt.
Synthetic position: Opties (en soms aandelen) combineren om de payoff van een ander instrument na te bootsen — bv. een call plus een geschreven put gedraagt zich als long aandelen.
The Greeks: De set maatstaven — delta, gamma, theta, vega, rho — die beschrijven hoe de optieprijs reageert op koers, tijd, volatiliteit en rente.
The wheel strategy: Een cyclus van cash-secured puts schrijven, toewijzing accepteren en dan covered calls schrijven — een mechanische inkomstenroutine op aandelen die je wil bezitten.
Theta: Hoeveel waarde een optie elke dag verliest door tijdverlies; het werkt tegen kopers en vóór verkopers.
Time value (extrinsic): De rest van de optieprijs boven de intrinsieke waarde — wat je betaalt voor de resterende tijd en volatiliteit; het daalt naar nul tegen expiratie.
Underlying: Het aandeel, de ETF of index waarop een optie is gebaseerd — de koers ervan is wat de optie uiteindelijk volgt.
Vega: Hoeveel de optieprijs verandert wanneer de impliciete volatiliteit met één punt stijgt of daalt.
Vertical spread: Twee opties van hetzelfde type en dezelfde expiratie maar verschillende strikes kopen en verkopen — een gerichte weddenschap met gedefinieerd risico.
Volatility skew: Het patroon waarbij opties op verschillende strikes verschillende impliciete volatiliteiten dragen — meestal zijn puts duurder, wat crashangst weerspiegelt.
Volume: Het aantal optiecontracten dat gedurende de dag verhandeld wordt — een maat voor hoe actief een strike nu is.
Weeklys: Opties die elke week aflopen in plaats van maandelijks — populair voor kortetermijntrades en precieze timing rond gebeurtenissen.

Alleen voor educatief gebruik. Koersen zijn ~15 minuten vertraagd en niets hier is financieel advies. Optiehandel brengt een aanzienlijk risico op verlies met zich mee. Gidsen · Strategieën.